Konser fotoğrafçılığı denildiğinde insanlar önce hemen bir irkilirler :) Eh, bunda da haksız sayılmazlar çünkü ışık fakiri ortamlarda hareket halinde olan insanları fotoğraflamaktan bahsediyoruz. Peki konser fotoğrafçılığı düşünüldüğü kadar zor bir alan mıdır? Üç yıldır konser fotoğraflayan biri olarak çok kolay olmasa da, düşündüğünüz kadar da zor olmadığını belirtmeliyim. Bu yazı dizimiz sonrasında siz de rahat bir şekilde konser fotoğraflayabilir hale geleceksiniz ;)
Yazı programımız şu şekilde:
- Konser fotoğrafçılığına giriş
- Konser: Ekipman Seçimi
- Konser Fotoğrafçılığının Püf Noktaları – I (Konser öncesi dikkat edilecekler)
- Konser Fotoğrafçılığının Püf Noktaları – II (Konserde dikkat edilecekler)
- Konser Fotoğraflarını İşleme
Çeşitli konserlerden örnek de vermeyi düşünüyordum ama yazıyı düşünerek özel bir çalışma yapmak daha uygun olacağından bunları şimdilik bekleteceğiz.
Açılışı yaptıktan sonra bir sonraki yazımızda hangi ekipmanlara ihtiyacımız olduğunu göreceğiz. Üçüncü yazıda meslek sırlarımı sizlerle paylaştığım, yani başka hiçbir yerde bulamayacağınız bilgiler bulunacak, kısacası serinin en önemlisi üç numaralı yazı olacak :D
Konser fotoğrafçılığına giriş yazısına giriş :)
Makro yazı dizisi olmayacak mıydı, nereden çıktı şimdi bu konser yazı dizisi diyenler çıkabilir :) Geçen hafta 8. Amatör Caz Müzisyenleri Festivalini (8.ACMF) fotoğraflamak için Eskişehir’deydim. Dört günde toplam dokuz performans fotoğrafladım yani şu an oldukça taze bilgilere sahibim ve taze taze deneyimleri unutmadan size aktarmak daha mantıklı geldi.
ACMF, kurulduğu sene, 2003, benim de yönetim kurulunda yer aldığım Anadolu Üniversitesi Caz Kulübü’nün amatör caz müzisyenlerinin sahne almasını sağlamak için başlattığı bir müzik festivali. 2003′ten beri Anadolu Üniversitesi Yunus Emre Kampusü’nde yer alan Sinema Anadolu’da gerçekleştiriliyor.
İlk festivalde kulüp yönetimi ve Swinging Chair grubu ile fotoğrafımız. Soldan ikinci benim :)
Festivalin devamlılığında caz kulübünün de kurucusu olan Devrim Dikkaya’nın önderliğinde çalışan genç cazcılar oluşumunun katkısı çok büyük. Ben de genç cazcılar oluşumuna fotoğraf desteği sağlamaktaydım. Mesai saatli işimi bırakır bırakmaz da ilk gerçekleştirilen festivali benim fotoğraflamam kadar doğal birşey olamazdı zaten :D
Kullanılan ekipman: Canon EOS 400D + Tamron 80-210/3.8-4 MF lens.
Nisandan itibaren de İstanbul’daki caz etkinliklerini genç cazcılar adına takip edeceğim. Ortalıkta genç cazcılar logolu bir fotoğrafçı görürseniz bilin ki o benim ;)
Bu festival benim için olduğu kadar sizin için de önemli :) ‘Seni anladık da neden bizim için de önemli oluyormuş?’ diye düşünüyor olmanız gayet doğal :) Bu festival olmasaydı caza ilgim bu seviyede olmayacakt. Genç cazcılar olmayacaktı, genç cazcılar için İzmir’deki caz konserlerini fotoğraflama durumunda olmayacaktım, konser fotoğrafçılığında bu seviyeye gelmiş olmayacaktım ve hatta belki de fotoğraf çekiyor bile olmayacaktım! Yani bu yazı dizisi ve hatta bascek.com’daki varlığımı bu özgün ve güzide festivale borçluyuz :D
Konser çekmek
Konser çekmek hem zordur, hem de kolaydır.
Zordur çünkü:
- Ortamın değişkenleri sizin kontrolünüzün dışındadır.
Bir konser klasiği olarak turuncu spot ve yanmış renkler!
- Işıkçı sizin rezil olmanızı ister gibi envai çeşit can sıkıcı renkte spotu müzisyenlere doğrultur ve bu da yetmezmiş gibi ışığı sabit tutmayıp bir yakar bir söndürür :)
Yüksek ISO, yeşil spot, makine için tatsız anlar...
- Sahne yüksek olabilir ama sizin seyircilerin önünde takılmanız hoş olmayacağından konumunuzu ayarlamanız ve gerektiğinde hareket etmeniz zorlayıcı olur.
- Elektronik ve rock müzikte sorun olmasa da özellikle de akustik müzik içeren koserlerde gerek ayna, gerekse de perde sesi dinleyenleri ve hatta müzisyenleri rahatsız edebilir.
- Işık konusunda fakir olan ortamda flaş kullanmak hoş değildir çünkü hem seyirciler, hem de müzisyenler rahatsız olabilir. Özellikle de solistler bu konuda daha hassastırlar.
Acemilik döneminden bir bar karesi. Ekipman: Canon EOS 400D ve EF 50mm f/1.8. EXIF: 50mm, f/1.8, ISO 800, 1/10
- Kimi konserlerde çekim için süre izniniz sınırlıdır. Bu ilk beş dakika, ilk parça veya ilk iki parça gibi müzisyenlerin ve/veya menajerlerinin belirlediği bir sınırdır.
- Yabancı müzisyenlerin kimi konserlerinde çektiğiniz fotoğrafın kullanım hakkının bile sizde olmadığı kağıtlar imzalamanız gerekebilir!
- Bar ortamındaki konserler geç saatte başlar, geç saatte biter. Ulaşım sorun olabilir.
Bir yanıp, bir sönen bar ışıkların altında zamanalamanın doğru yapılarak çekilebildiği bir kare. Ekipman: Canon EOS 5D ve Canon EF 85mm f/1.8 USM
- Ortalama üstü bir ekipman olmadan çekim işkenceye dönüşebilir. Tripodla konser çekmeye çalışmak çok kısıtlayıcıdır. Lensiniz odaklama yapmamakta inat edebilir.
Kolaydır çünkü:
- Belli bir süre sonra kimi nereden, ne şekilde çekebileceğiniz konusunda fikir sahibi olur hale gelirsiniz.
- Sevdiğiniz bir müzisyenin konseriyse nerede nasıl tepki vereceğini bilebilirsiniz.
- Işık ortamının saniyesinde değişmediği bir konser çekiminde pozlamayı ayarlamak çok güç olmayacaktır.
Diyeceksiniz ki, zorlukları kolaylıklarına göre çok daha fazla. Evet bu konuda haklısınız, konser çekimi en zor alanlardan biridir ama aynı derecede de zevklidir. Sevdiğiniz müzisyenin coştuğu anı ölümsüzleştirmek size büyük haz verir. Bunu herkesle paylaşmak ise daha da büyük bir haz verecektir :)
Legend of Jazz isimli bir poster görürseniz bu fotoğrafı da görmüş olacaksınız. Haberim olmadan kullanılmış ama posterleri hazırlayan yayınevi olmadığından uğraşmadım. Ekipman: Canon EOS 5D ve EF 85mm f/1.8 USM. EXIF: 85mm, ISO 800, f/1.8, 1/25
Konser çekiminin zorluğunu belirleyen müziğin cinsi ve konser mekanıdır. Müzik hareketliyse, müzisyenler de hareketlidir demektir ki bu da ekipmanınız yeteli gelmiyorsa can sıkıcı olacaktır ama ekipmanınız yeterliyse de çok güzel kareler çıkabilir.
Ocak-Mart 2009 Jazz dergisinde orta 2 sayfada basılmış bir karem. Kullanlılan ekipman ise oldukça mütevazi: Canon EOS 400D ve EF 28-135/3.5-5.6 IS USM. EXIF: 120mm, ISO 1600, f/5.6, 1/125
Konser mekanının daha belirleyici olduğunu söyleyebiliriz çünkü ışık koşulları da mekanla birlikte ciddi değişikliklere neden olabilir. Mekanları açık hava, konser salonu, bar ortamı ve akustik mekanlar olarak dört sınıfa ayırabiliriz. Bir sonraki yazımızda konser mekanına uygun ekipman seçimine bakacağız.
Kullanılan ekipman: Canon EOS 5D ve EF 70-200mm f/4L IS USM.
Yukarıdaki gibi fotoğraflar çekmek bu yazı dizisi ile daha kolay hale gelecek, bizi izlemeye devam edin ;)
Gelecek yazımız: ‘Konser: Ekipman Seçimi‘
İlgimi çeken bir konuya değinilmiş, giriş de çok güzel olmuş. Benim için makrodan daha ilginç bir yazı dizisi.
Hiç sahne fotoğraflamayı denemedim ama böyle etkinliklerde fotoğrafçılara dikkat ederim. Özellikle de 8.ACMF ‘de bir gözüm fotoğrafçılardaydı.
Sahne fotoğraflamak biraz cep yakan cinsten gibi, hızlı lens-yüksek iso başarımlı makine..
Cep yakmasın istiyorsan tripod kurmalısın işte :P
Aslında oradaki çoğu kişi az bir masrafala tripoddan kurtulabilirdi.
Nasılını yarın okuyacaksınız zaten :)
Tripod çözüm olsa da tek bir noktaya çakılı kalmak ve gezenlere de ayak bağı durumuna düşmek gibi dez avantajlara büründürüyor insanı. Az bir masraf dedin, can yerindene vurdun; Sanırım tahmin edebiliyorum bir şeyler :) Yarın olsun yazı dizisinin 2. bölümü yayınlansın sahne fotoğraflamada manuel lensler hakkında birşeyler soracağım gibi görünüyor. Merakla bekliyoruz…
(Not: Bir mail attım, adresin doğruluğundan emin değilim; eğer eline bir mail geçmediyse mesaja eklenen e-mail adresimden bana ulaşabilir misin?)
Sagarra (Harun Eginligil)
Yok AF olacak. MF’nin kullanımı herkese göre değil :)
MF’yi aslında ayrı bir bölümde yazmak olabilir. Herkes için olmasa da bağzı arkadaşlar için yararlı olabilir ;) AF’nin işe yaramadığı ya da kullanılmak istenmediği durumlar olabiliyor. Özellikle AF olmadığı zamanlarda fotoğraf çekmeye başlayanlar AF kullanmak yerine MF’yi tercih edebiliyor. Ben de çok zorda kalmadıkça MF kullananlardanım.
Bu konuda bu adam “olmuş”: http://www.flickr.com/photos/toddowyoung/ :)
Elemanı takip ediyorum.
D3 ve D700 kullanıyor, lensler de olabileceklerin en iyisi yani bu işten para kazandığı için çekim alanına göre özelleşmiş diyebiliriz :)
Bu alanda ekipman çok önemli ki yarınki anlatacağım zaten.
Bir de gürültü giderme mevzusu var. Küçük fotoğraflarda sırıtmıyor da büyük boy baskı aldığınızda rahatsız edebilir.
Konser fotoğrafı çekerken pek bir zorlukla karşılaşmıyorum desem yalandır. Hele elimdeki makine 20D gibi zamanına göre iyi olsa da eski ve ISO başarımı kötü bir makine ise. Gene de insan zamanla makinesine alışıp bu durumda bile güzel fotoğraflar çekebiliyor . Ah bir de konserlerde anlık ışık değişimleri olmasa ne güzel olurdu :) Gelecek yazıyı merakla bekliyorum…
NOT: Cem, milletin konser fotoğraflarını koyacağına kendi konser fotoğraflarını koysana buraya :P
tamda sonisphere konsrine bilet aldıgım gün böyle bir bilgi iyi oldu ancak yinede konserde fotograf cektiriceklerini sanmıyorum. ftograf makınesi bile yasak diyo biletix te püff
bu işler yüksek f değeri olan bir lens ve/veya yüksek iso ister. grensiz yüksek iso’da iyi makina ister. tripod’da kurtarmaz çünkü sahnedekiler mumya değiller, herkes hareket halinde neticede. artı loş ortamda manual fokusa mahkum kalırsınız çünkü oto fokus assist lambası işe yaramayacaktır. sahne ışıklarının sürekli değişmesi de işin başka zor yönü tabiki.
bu işte sizi rahat ettirecek makinalar d700, d3, d3s, 5d II, 1 ds mark III, 1d markIV olarak özetlenebilir.
lensler ise en düşük f2.8 olacak şekilde prime ya da tele olabilir ki bunlarda sağlam bir makina parasına eşittir yani.
Konser fotoğrafçılığı değil ama iç ortam etkinlik (sempozyum) fotoğrafçılığı yapıyorum.
400D + Sigmaa70-300 + 430EX + Braun tripod standart ekipmanlarım.
Tuhaf bir durumdan bahsetmek istiyorum. Öncelikle 400D’nin örtücü sesi inanılmaz rahatsız edici, sakin konserlerde ve konuşmlarda sanki biri kuru sıkı ile ayeş ediyor gibi herkes o yöne bakıyor, utana sıkıla basıyorum deklanşöre vallahi.
Bu konuda elinden çok makine geçmiş arkaşların silent shutter-sessiz örtücü özellikte olan makinelere değinmelerini bekliyorum.
Birde 430EX harici flaşın lazer assist ışığı var biraz uzaktan çok rahatsız edici olmuyor ve netleme hızı zifiri karanlıkta bile mükemmel, hiç yanılmıyor (400mm de bile)lakin bazı durumlarda flaşın sadece assist ışığını kullnamak istiyorum yani netlemek için ama flaş patlatmak rahatsız edici olacağından netliği kilittleyip flaşı kapatmak gerekiyor. acaba sadece lazer af-assist ışığı üreten ekipmanlar varmıdır. Hani flaş ucuz virşey olsa diyeceğim sökeyim ampulü olsun bitsin ama..
Bkz. en alttaki ‘Akustik Mekanlar’ başlığı ;)
http://www.bascek.com/5730/konser-ekipman-secimi/2/
Ayrı ekipman bildiğim kadarıyla yok. Dah üst model flaşlarda (580EX II gibi) belki flaş patlatma iptal edilebiliyordur diyeceğim ama kızılötesi ışığın belli bir mezili var ki çok da büyük bir değer değil. Muhtemelen o menzilin dışına çıktığınızda flaşa geçmez zorunda kalıyordur 430EX.
Bahsettiğin sorunun nasıl çözülebileceğine baktım ama elimde 20D ve 580EXII olduğundan bu ikisini kullanmak zorunda kaldım. Makinenin custom function bölümüne girdiğimde orada flash firing diye bir seçenek var onu doesn’t fire yaparsam flaşın patlamasını kapatmış oluyorum buna rağmen hala flaşın AF-assist beam seçeneğini kullanabiliyorum. 400′nin custom function bölümünde flah firing seçeneği var mı bilmiyorum ama varsa sorunun çözümü onu kapatmak olacaktır yoksa da belki flaşın önüne ışığı engelleyecek birşey yerleştirmek isteyebilirsin.
Murat bey verdiğiniz bilgiden ötürü çok teşekkür ediyorum. Maalesef 400d’nin custom function menüsünde sadece “af assist light emits or not emits” seçeneği koymuşlar.
Allah bu Canonon’u bildiği gbi yapsın. Yanai biri Canon’a bomba koyacağım dese yol parasını karşılmaya razıyım.
Bitirdi beni bu pirinç yiyen cüceler.
Bak dünyanın poarasını verdim 400d’ye flaş için remote trigger özellği de koymamışlar, self timer’ın kısası da yok (sadece mirror lock up ile) yani ille donumuza kadar soyacaklar ki çalışır bir makine alabilelim.
Midilli adasının güneşli bir haftasonunda yine resetledi moralimi…
Modelleri farklılaştırmak adına sağının solunun kırpılmasına ben de kıl oluyorum. 5D’de de 2saniye, yok 10 saniye bekletiyor beni ki fotoğraf makinelerinin menülerini çekerken resmen işkence ve ciddi zaman kaybı.
Canoon muzdaripleri derneği kurmayı düşünüyorum.
Gerçi Nikon da iyi bir halt sayılmaz ya ayrı bir olay.
Ta Nippon Kogaku’dan beri paslaşır bunlar sözde rakip görünselerde.
Aklımda bir fikir var ama bilmiyorum “bas-çek” ilgilenir mi.
CANON 400D M VAR ZATEN YENİ ALDIM daha hiç lensimde yok body n yanında ki hariç acaba ilk lensim canon 1.8 50mm olabilirmi genel amaçlı kullanacağım ki zaten yeniyim…
Evet ilk lensiniz EF 50mm f/1.8 olsun ;)
Yalçın Bey, verdiğiniz tüm bilgiler çok işime yarıyor.Herkese de tavsiye ediyorum.Teşekkürler….
Eğer iyi ekipmanlara sahipseniz düşük ışık ortamında bile güzel kareler çekebilirsiniz.
Her şey dönüp dolaşıp eninde sonunda maddiyata dayanıyor. Para varsa herşey var.