Gerçek makro lens nedir, nasıl anlaşılır?

Zaman zaman fotoğrafçılıkla ilgili bilgi almak isteyen dostlarımızla konuştuğumuzda, bize sorulan sorulardan biri makro konusu. Makro, PC Labs’taki işimiz gereği en sık kullandığımız çekim türlerinden. Malum, anakartlardaki ya da ekran kartlarındaki entegreleri çekiyoruz. Çoğu ufak tefek şeyler ve makro lensler bu durumlarda çok işe yarıyor. Fotoğrafa yeni başlayanların makro konusunda kafalarını karıştıran şey, makro lenslerin çok olması. Makro ifadesi çok fazla lenste kullanılıyor. Ancak üzerinde her makro yazan lens makro değil. İşin sorun kısmı, gerçek makro dediğimiz lenslerin neden gerçek olduğunu anlattığımızda genelde kullanıcıların kafasında tabiri caiz ise ‘ampül yakamıyoruz’. Anlatması zor bir konu. Aslında kısaca şöyle.

Gerçek makro lensler 1:1 oranında büyütme yapan lenslerdir. Yani nesneler algılayıcının üzerine gerçek boyutları ile düşerler. Minimum odaklama uzaklıkları ise genelde kısadır. Konunun dibine girersiniz. Ve konuyu bire bir ölçüleriyle çekebilirsiniz. 1 cm’lik konu 1 cm olarak düşer algılayıcıya.

Anlatabildiğim en basit hali bu :)

Ancak sanırım aşağıdaki örnek, bu meseleyi daha rahat kavramaya imkan verecek. Yapılacak işlem basit. Bir cetvel alıp ve minimum odaklama mesafesinden, yani lensin odaklanabildiği en yakın mesafeden, fotoğrafını çekiyoruz.

_MG_1096

Canon 100 mm lens ile yukarıdaki fotoğrafı çektik. Soldan sağa kaç milimetre sığmış diye bakıyoruz. Yaklaşık 22 mm sığdırmışız. Kullandığım makine EOS 450D. EOS 450D’nin algılayıcısı 22.2 mm genişliğinde. Yani oranlarsak, 1:1 diyebiliriz. Makro açıklamalarında hep 1 cm’lik konu, algılayıcıya 1 cm olarak düşer deriz. İşte bizim örneğimizde 2.2 cm’lik cetvel mesafesi, algılayıcıya 2.2cm olarak düştü. Bir başka deyişle gerçekte nasılsa, algılayıcıda da öyle. Dolayısıyla fotoğrafımızda bir hayli detay yakalayabiliyoruz. Eğer bu örnek cetvel değil de 2.2 cm’lik bir böcek olsaydı, o zaman böceğin tamamını algılayıcıya sığdırmış olacaktık. Böceklerin üzerlerindeki tüyleri dahi görebilmemizin sebebi bu büyütme oranı.

makro1

Tamron 17-50 mm lensimle de bir deneme yaptım. Makro değil. Büyütme oranı 0.22x. Bir hayli zayıf. Onunla aynı çekimi tekrar edelim.

17-50

Neredeyse 91 mm sığdı. 22.2 mm algılayıcıya oranlarsak 0,24 x civarı büyütme var. Çok az hata payı olabilir. Az önceki fotoğafta böcek örneğini vermiştim. 2.2cm’lik bir böcek, yukarıda 12 cm olarak görünen yere kadar gelecekti. Geri kalan kısım bizim için tamamen gereksiz. Ama fotoğrafta yer alıyor çünkü bundan daha fazla yaklaşamıyoruz. Dolayısıyla böceğimiz hem ufak görünecek hem de küçük detaylar seçilemeyecek.

makro2

Kendi kullandığım lens Canon 100 mm f 2.8 makro USM.  1:1 makro için minimum çalışma mesafesi ise 15 cm. Yani objeye 15cm yakınlaştığınızda birebir makro çekebiliyorsunuz. Bu durumda özellikle sizden korkacak böcekleri çekmek istediğinizde 15 cm yeterli gelmeyebilir. Örneğin 150 mm bir lens size daha fazla çalışma mesafesi sunacaktır. Eğer işiniz böcek çekmek olacaksa 100 mm üzeri makro lenslere yönelin.

15 cm minimum çalışma mesafesi

15 cm minimum çalışma mesafesi

Ama bizim derdimiz ilk etapta makro olan ile olmayanı ayırmak. Örneğin bende Sigma’nın 70-300  f4-5.6 DG Macro lensi vardı. Makro diye almamıştım ama tabii denemiştim. 0.50x/1:2 büyütme özelliği vardı. Yani çektiğimiz konu gerçek halinin yarısı kadar düşüyordu algılayıcıya. 1:1 büyütme şartımızın çok altında.  Büyütme oranının zayıflığı ve 70-300 aralığında ucuz bir lens olmasıyla, makro için kesinlikle tercih edilmeyecek bir lensti. Buradan örneğine bakabilirsiniz. Bunun gibi birçok zoom lenste makro ibaresini görürsünüz. Ama hepsi 1:1 altı büyütme sağlar.

Makro lensler genelde ‘prime’ denen sabit odaklı lenslerdir ve kaliteli olmaya mecburdurlar. Yani mesele sadece büyütme oranıyla ilintili değil. Bu lenslerin keskinliği garantidir diyebiliriz. Diyaframları da açık olur. Portre çekimi için de uygundurlar. Tabii bu da fiziki büyüklüklerine ve fiyatlarına olumsuz olarak yansır.

Makro lens almadan önce, dikkat edeceğimiz temel değerleri toparlarsak, en az 1:1 büyütme oranı, sabit odak ve çekeceğiniz konuya göre odak uzaklığı. 150 mm ve üzeri lenslerin bir getirisi de yüksek sıkıştırma oranı nedeniyle arka planı daha iyi öldürmesi. Ancak çarpanlı makinelerde örneğin 100 mm lens, 150 ya da 160 mm gibi çalışacağından, satın alırken hesaba katın. Zoom olanağı olmayacağı için, lens birden teleye dönüşür ve kullanım alanı daralabilir.

Bir diğer makro yöntemi ise lensi ters bağlama. Örneğin makro kabiliyeti olmayan Tamron 17-50 lens, gövdeye ters bağlandığında 3:1 büyütme oranı sağlıyor. Yani konu, kendi boyutunda değil üç kat daha büyük düşüyor algılayıcıya. Sineğin tüyünü 1:1 büyütmede çekersiniz. Sineğin gözünün içine girmek için daha da yüksek büyütme oranı sunan lensler gerekir. Ters bağlama bunun ucuz bir yolu. Yalçın size bu konuda bir yazı sunacak.

Aşağıda 100 mm Canon makro lens ile çekilmiş örnek fotoğraflar var. Fotoğraflara tıklayarak büyük hallerini görebilirsiniz.

entegre

100mm f:8 2.5 sn

entegre2

100 mm f:8 3.2sn

bellek

100 mm f:8 3.2sn

carl

100 mm f:8 0.8 sn

intel

100 mm f:8 1/2 sn

optimus

100 mm f:8 1/3 sn

3353643175_99d41d3134_o

Yalçın bu fotoğrafı 7:1 gibi çok yüksek bir büyütme oranı ile çekmiş. Ters bağlama yöntemini kullanmış. Bu başka bir yazının konusu :)

“Gerçek makro lens nedir, nasıl anlaşılır?” ile ilgili okuyucu mesajları

  1. Cem Kesemen

    Her şey iyi güzel hoş da, ben şu Intel fotoğrafındaki yazıtipine takıldım. :D

    Bir de uzatma tüpü muhabbeti var… Mesela şu fotoğrafı ( http://www.flickr.com/photos/quannash/4249115105/ ) Aris eBay’den aldığı tüplerle ve 50mm ƒ/1.8 lens ile çekti. Bence oldukça başarılı bir alternatif.

    Tabii benim niyetim, eğer alırsam bir gün, 65mm MP-E almak. 1:1′den 5:1′e yakınlaştırma yapıyor. Mükemmel bir lens. ( http://www.flickr.com/photos/lordv/4038584237/ )

    • O lensi kullanmayı denedin mi hiç :)

      • Denemediği için almayı düşünüyor zaten :) Kullanması hiç de kolay bir lens değil.

        Canon EF 100mm f/2.8L Macro IS USM alma niyetindeyim ancak makineyi değiştirmek ön planda olduğu için şimdilik macro tubelerle idare etme kararı aldım, yanına 4-way Macro Focusing Rail Slider alarak da odaklama konusundaki olası sorunların önüne geçtim. 1 haftadır beni yatağa düşüren hastalıktan kurtulabildiğim anda bahçede çekmek istediğim bir kaç çiçeğin fotoğrafı var. :) İnşallah solmadan fotoğraflarını çekebilirim.

        Benim asıl merak ettiğim şey şu bilmem hiç denedin mi? Macro lensin arkasına macro tüp ekleyerek hiç çekim yaptın mı? 100mm Macro’yu aldıktan sonra onunla beraber macro tüpleri özellikle bözek çekiminde kullanmak istiyorum. Sence bu ne kadar başarılı olur?

        • Makro lensler de uzatma tüpü mantığıyla hareket ederler ve yakınlaşma arttıkça lens, algılayıcıdan uzaklaşır. Bakınız MP-E 65mm :)

          Uzatma tüpü de normal bir lensteki gibi etkili olacaktır yani ışıkkaybını göze aldıktan sonra sorun yok ;)

          • Bu durumda, 100 mm macro’ya macro tüp eklemek ışık kaybı seviyesini f/3.5 diaframdaki kadar olmayacaksa (180mm macro’nun diafram açıklığı) ya da aynı olacaksa o zaman mantıklı olabilir gibi geliyor bana.

            100 mm yi istememin iki nedeni vardı; ilki ürün çekimi, ikincisi ise (Cem’in 135 mm f/2.0′ı kadar etkili olmasa da) potre çekiminde kullanmaktı. Macro tüplerini de ekleyerek 166 mm ye kadar çıkabilme şansım var.

          • berat birtek

            merhaba…rahatsız ettiğim için çok özür dilerim ama bu extension tüpleri kullanmayı beceremedim bir türlü…. enstanteneyi 30 a düşürmeme rağmen vizördeki görüntü karanlık ve bir türlü netleme yapamıyorum…makinam nikon d5000….yardımcı olursanız çok sevinirim

  2. Yalçın orada 15cm yanlış mı ölçülmüş ne? Lensin ucundan değilde sensörden itibaren netleme mesafeleri diye biliyordum..

  3. Levent YURT

    Ters objektif iyidir, kullanmasını bilene…
    (;

  4. Yavuz Selim

    Ustalara sorayım. Ben daha çok bitki fotoğrafları çektiğim için bitkinin böcek gibi kaçma şansı yok :) EF 100mm f/2.8 IS macro ise benim bütçemi şu an için aşıyor. Acaba onun yarı fiyatındaki EF-S 60mm f/2.8 macro alsam benim işimi görür mü? Ya da önerebileceğiniz daha uygun fiyatlı bir lens var mı

    • Makinenin APS-C olduğunu düşünerek evet görür diyebilirim ama 1:1 büyütme için baya yaklamanız gerekecek. Işık konusunda pürüz çıkabilir :)

      istanbul’dayken ürün çekimleri için 5D+Sigma 50/2.8 kullanıyorum. 1:1′de makinelere neredeyse değecek kadar yaklaşıyorum.

      Düzeltme: Burada yanlış bilgi vermişim aslında, özür dilerim :) APS-C’de 60mm 5D’deki 100mm’ye denk gelecek. 50mm doğru bir örnek olmadı :) Bende APS-C lens gövde yanyana grup testi yapabilirdik ama EF-S lensi kullanma imkanım yok.

  5. hasan

    peki canon 50 mm 1.8 macro lensmidir?

  6. Müfit ATABEK

    Selamlar
    Bende sigma 105mm f 2.8 DG makro lens var. bunu ters bağlamak için alacağım aparat nedir? ve nerede bulabilirim. ayrıca böyle bağladığım zaman elde edceklerim neler?
    şimdiden teşekkürler
    Müfit ATABEK

    • Onu ters bağlarsanız 1:1 olan makro 1:2 ye düşer yani öyle kullanmayın.
      Siz uzatma tüpü ya da körük kullanın ki 1:1′in ötesine geçebilin.
      Onların yazısına başladım, haftaya uzatma tüpü, sonraki hafta da körük kullanımı yazısı yayınlanacak.

  7. can

    Merhaba buradaki bilgilere ve resimleri inceleyerek 2,23cm * 1,48 cm uzunluğunda bir nesneyi birebir çekmek için 100mm macro lens ile 15 cm minumum odaklama mesafesinden odaklamamız gerekiyor. (Lensin önünden) Minumum odak sensöreden 31 cm.

    Şimdi benim çekeceğim nesne 30 cm * 21 cm. Birebir sensöre düşmesi için 2 metreden mi odaklanmam gerekir?

  8. Cihan

    Merhaba bir konuda yardımınıza ihtiyacım var, ortalama 10-15 cm büyüklüğünde eczanelerde gördüğümüz ilaç resimleri çekmem gerekiyor, sıkıntım nasıl bir makro objektif kullanmalıyım ve genelde ilaç kutularında beyaz hakim. çekim yaparken arka fonunda beyaz kalması koşuluyla nelere dikkat etmeliyim Bu arada makinam Nikon D70. geçeceğim resimler internet ortamında yayınlayacağım ve 800×600 dpi çözünürlük yeterli benim için, sadece “NET” fotoğraflara ihtiyacım var. Yorum ve Önerileriniz için şimdiden teşekkür ederim.

  9. mesut

    takı çekimi yapmak istiyorum lens ne tavsiye edersiniz canon kiss x4 makinam var çok kafam karıştırıldı.yardımcı olursanız sevinirim

  10. Merhaba Ellerinize sağlık

    ben diş hekimliğinde okuyorum nikon d90 kullanıyorum macro fotoğraf mesleki açıdan önemli diye düşünüyorum

    önerebileceğiniz lensler nelerdir
    nkon 105 f 2.8 sanırım iyilerden
    bu lensi aldıktan sonra sadece macro özellikli mi kullanılır yazıda portre içinde uygun demişsiniz orayı biraz açabilir msiiniz?

    • Macro lenslerin tamamından memnun kalırsınız. Kötüsü yok gibi bir şey :) Bütçenize uyanı alın. Portre için güzel çünkü 100 mm civarı odak uzaklığı ve f/2.8 diyafram, portrede işimize yarayan özelliklerdir. Keskinlik de artısı.

      • anladım murat bey

        yani macro lensler illa küçük şeyleri çekecek değil

        o zman 2.8 diyaframda manzara bile çekilir tabi mükemmel olmaz o ayrı…

        peki bn örneğin diş çekeceğim zaman hastanın yakınına girmeden belli bir mesafeden mi çekeceğim yoksa yakınına girmem gerekiyor mu

        portre için de aynı sorum geçerli olacak =)

        biraz başınızı ağrıttım

  11. Korhan

    Merhaba, bende Canon Eos 400D fotoğraf makinesi var.Üstünde standart 18-55 lensi var.Şimdi bir macro lens almayı düşünüyorum,ufaktan araştırmalar yapmaya başladım.ilk sıramda Canon EF 100mm f/2.8 Macro USM var.Fiyat vs. aldım.Bu modeli için hayyam’da 750$ , aynı lensin IS olan modeli için 1250$ fiyat çektiler.
    Biraz önce araştırırken şu lense de rastladım, danışmak ihtiyacı duydum. SIGMA 105MM F/2.8 EX DG MACRO OBJEKTİF . Sigma fiyat olarak aklımı çelebilecek kadar daha uygun, bu iki lens hakkında bana yardımcı olabilirseniz çok sevinirim.Uzun lafın kısası, şu başında ki 100-105 mm. ler kafamı çok karıştırdı.Canon’da ki macro çekim kalitesini bu lenste de elde edebilirmiyim?Ya da illa bu lenslerle sınırlı kalmayıp, önerebileceğiniz başka lensler varmı?Lensi daha çok akvaryum canlıları,bitki vs. için kullanacağım.Şimdiden ilginiz için çok teşekkürler.

  12. arkadaslar merhaba
    ben koltuk. kanepe resımlerı cekmek ıcın hangı lensı kullanmam gerekır canon eos 500 d makınam var standar 18-55 lens var uzerınde yakın mesafeden kanepenın resmını cekemıyorum bılgı verırsenız sevınırım saygılarımla

  13. MEHTAP

    Merhaba, tabiki kafam çok karıştı.:) ben aynı lensle hem çook uzakları hem de çok yakınları çekmek istesem olmaz mı? Canon PowerShot SX30 IS bu makine sanki yapıyor gibi geldi bana ama objektifi çıkıyor mu bilmiyorum. Ters bağlama dediğiniz ters çevirme mi? Ben çok ciddi makro çekmek isterim hem de uzaklara zoom yaptığım netlik istiyorum..tele obj gibi bir uzaktan bahsetmiyorum elbette ama mesela ağacın içinden bir yaprağı makro çekmek istesem ama ağaca çıkmadan yapsam gibi..bu konuda canonun kompaktlarından ne önerirsiniz?

  14. Mustafa

    bende canon g12 var
    g10 iiçin makro lensler var satılık

    close-up +1d
    close-up +2d
    close-up +4d
    bir de üzerinde makro lens yazan var

    benim amacım g12 28mm lense sahip olduğu için 24mm yada 20mm geniş açı elde etmek istiyorum
    birde 5x optik zoom makinede var üzerine takacağım 2x gibi bir lensle 10x optik zoom elde etmek.
    bu yukarıda saydığım aparatlar benim isteklerime cevap verir mi. Ayrıca Bu geniş açı ve telefoto lens bulsam bile bunlar görüntü kalitesinde düşüşe neden olur mu?

  15. Olgun

    Herkese merhaba,
    Şimdiden hepinizden özür dilemeliyim. Çünkü biraz başınızı ağrıtmayı düşünüyorum. Öncelikle 53 yaşındayım ve fotograf konusunda zır cahilim. Anlattığınız herşey, bu konuda az da olsa bilgisi olanlar için anlaşılır olabilir, fakat benim gibisi için bilimsel oluyor. Neyse, bu yaşta önce fotograf makinesine, sonra fotografçılığa merak saldım. Önce makineyi aldım, Canon 600 d, şimdi de sizlerin yardımı ile fotograf çekmeyi öğrenmek istiyorum. Ne dersiniz bana bu işi öğretebilirmisiniz ?
    Şimdiden göstereceğiniz çaba için teşekkür ederim..

    • Biz size bu konuda özel ders verebiliriz. Makinenizi öğrendikten sonra burada okuyacakalrınız anlam kazanır kendinizi geliştirirsiniz.

      • Olgun

        Murat bey merhaba,
        Cevap verdiğiniz için teşekkür ederim. Özel ders verebileceğinizi yazmışsınız, bende çok isterim fakat, vereceğiniz eğitimin hak edilen bir ücreti olacağını biliyorum,hatta sitenizden öğrendiğim ” kişiye özel eğitim ” ücretini biliyorum. Benim çekincem, benim durumumda birisi için yeterli olacakmı. Ben yine de sizden eğitimin ücreti ve zamanları ile ilgili bilgi rica ediyorum..Mail adresimede gönderebilirsiniz.
        Gebze de oturduğum için anadolu yakasında olmasını tercih ederim…saygılarımla..

  16. Olgun

    Arkadaşlar merhaba,
    Benim sizden bir ricam olacak. Lensi ters bağlama ile ilgili yazdıklarınızı okuyorum.Yeni almış olduğum canon 600d ile birlikte verilen EF-S 18-55 lens için ters bağlama adaptörü almak istiyorum,
    fakat nerde bulacağımı bilmiyorum.Bu konuda yardımcı olursanız sevinirim.

  17. sümeyye

    sanırım cok sey isteyeceğim ama nikon için önerilebilecek macro lensler neler olabılır sızce?


Mesaj gönder »

 

Konu Başlıkları »


Mesaj Panosundan »

Bizi Takip Edin E-posta bülteni RSS Facebook Twitter Delicious Photoshop